Türkiye’yi Tanımadan Türkiye’ye Reklam Yapamazsın
Bosch’un Anneler Günü reklamı etrafında dönen tartışma aslında tek başına bir “reklam krizi” değil. Bu, uzun süredir biriken bir kopuşun dışa vurumu.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’nun devreye girmesi, filmin yayından kaldırılması… Bunlar sonucun parçaları. Asıl mesele çok daha derinde.
Bugün reklamcılığın geldiği nokta şu: Toplumdan uzaklaştıkça “yaratıcı” olduğunu zanneden ama aslında bağ kuramayan işler.
Eskiden reklamcılar “trend” değil, insan okurdu
Bir dönem bu ülkede reklamcılık gerçekten güçlüydü. Çünkü reklamcılar insanı tanıyordu.
Ali Taran ve Serdar Erener gibi isimlerin yaptığı işler hâlâ hatırlanıyorsa, bunun tek sebebi yaratıcılık değil.
O insanlar toplumdan kopmadı.
- Pazara gittiler
- Dolmuşa bindiler
- Kahvede oturdular
- İnsan nasıl konuşuyor, neye gülüyor, neye kızıyor gördüler.
Bu yüzden yazılan metinler “yazılmış” gibi değil, yaşanmış gibi hissettirdi.
Bugünün problemi: Yapay yerellik
Şimdi ne oluyor?
Global bir fikir alınıyor. Üzerine birkaç Türkçe kelime ekleniyor. Biraz “duygu”, biraz “mesaj” serpiştiriliyor.
Ve adına “lokal iletişim” deniyor.
Ama olmuyor.
Çünkü Türkiye, PowerPoint’ten öğrenilecek bir ülke değil. Bu toplum, sahiciliği 3 saniyede anlar.
Reklamcılar artık sokağı değil, ekranı izliyor
Bugün birçok işte aynı problem var:
Reklamcı sokağı gözlemlemiyor. İnsanı dinlemiyor. Hayatın içinde değil.
Onun yerine:
- Trend raporları
- Global kampanyalar
- Ajans içi sunumlar.
…üzerinden ilerleyen bir dünya var.
Ama gerçek hayat öyle çalışmıyor.
Türkiye dediğin yer; çelişkileri olan, duygusu güçlü, refleksi hızlı bir toplum.
Bunu anlamadan yapılan her iş “doğru gibi görünen ama yanlış hissedilen” bir şeye dönüşüyor.
Asıl problem yaratıcılık değil
Bugün reklamcılığın en büyük problemi fikir eksikliği değil.
Bağ kuramamak.
Çünkü mesele sadece iyi bir fikir bulmak değil. Mesele şu:
Kiminle konuştuğunu gerçekten biliyor musun?
Plazaya sıkışmış reklamcılık: Hayatın dışından konuşmak
Bir de işin başka bir tarafı var.
Bugünün reklamcılığı büyük ölçüde plazalara sıkışmış durumda.
Hafta sonu bile çalışan, sunumdan sunuma koşan, deadline içinde nefes alan ama hayatın kendisine hiç temas etmeyen bir yapı.
Sabah ofis, akşam ofis. Arada ekran. Arada toplantı.
Ama sokak yok.
Ne pazara gidiliyor, ne bir mahallede vakit geçiriliyor, ne de gerçekten “insan nasıl yaşıyor” gözlemleniyor.
Konsere gitmeyen, kafede oturup insan dinlemeyen bir reklamcının…
Toplum hakkında içgörü üretmesi mümkün değil.
Çünkü içgörü dediğin şey Google’dan çıkmaz. Raporlardan da çıkmaz.
İçgörü, yaşadığın şeydir.
Reklam yukarıdan konuştuğu anda kaybeder
Türkiye’de insanlar kendisine yukarıdan konuşan markayı sevmez. Akıl veren dili sevmez. Rol yapan markayı sevmez.
Samimiyet ister.
Gerçek ister.
Kendi hayatından bir parça görmek ister.
Reklam dediğin şey toplumdan beslenir. Toplumdan uzaklaştığı anda da etkisini kaybeder.
Bugün yaşanan şey tam olarak bu.
Türkiye’yi tanımadan, Türkiye’yi hissetmeden, Türkiye’nin içinde yaşamadan…
Türkiye’ye reklam yapamazsın.
Facebook Yorumu
Benzer Yazılar
Türkiye’de Meta Reklamlarına %5 Ek Ücret Geliyor →
Dijital Medya Danışmanı Kimdir, Ne İş Yapar? →
Paydaş Kapitalizmde Kurumsal İletişimin Rolü →
